NALLIHAN ve NASUH PAŞA

1603-1617 yılları arasında Osmanlı padişahı olan I.Ahmet’in sadrazamı Nasuh Paşa baş vezir olmadan önce,  Osmanlı-İran Barış Antlaşmasının imzalanması sırasında Bağdat'tan eski İpek Yolunu; Konya-Ankara-Nallıhan-Göynük, yani bugün 1 numaralı devlet yolu olarak adlandırılan zamanın İstanbul-Bağdat yolunu izleyerek İstanbul'a dönerken   ilçenin bugün olduğu yerde bir han, bir hamam ve bir de cami yaptırır. 1595 ilkbaharında biten bu yapıları vakfeder. O günden sonra bu yerleşim yeri gelişerek büyür. Aşağıda iki farklı kaynaktan Nasuh Paşa ile ilgili bilgiyi okuyabilirsiniz

NASUH PAŞA

Nasuh Paşa (Ö. 17 Ekim 1614, İstanbul), Osmanlı Sadrazamı

    Arnavut asıllıydı. Devşirme olarak saraya alındı. Taşra hizmetinden sonra uzun süre Zile voyvodalığı yaptı. 1598'de kapıcılar kethüdası, ardından mirahor-ı sani, kapıcıbaşı ve 1603'te de Halep beylerbeyi oldu. 1605 ve 1606'da Celaliler üzerine yaptığı
seferde yenilgiye uğradı. Daha sonra Diyarbakır ve Mısır beylerbeyliği yaptı. 1611'de sadaret kaymakamı oldu. Aynı yıl Kuyucu Murat Paşa'nın ölmesi üzerine de sadrazamlığa getirildi. Bu sırada İran'la başlatılmış bulunan barış görüşmelerini sürdürerek Amasya Antlaşması'ndaki (1515) sınırları geçerli sayan yeni bir barış antlaşması imzaladı (20 Kasım 1612). Ama Nasuh Paşa Antlaşması olarak bilinen bu barışın koşullarına uyulmadı ve Osmanlı-İran Savaşı yeniden başladı.
 
    Nasuh Paşa 1613'te kazakların Sinop'u basarak tahrip etmelerini padişahtan gizlemeye çalıştığı için gözden düştü. Osmanlı tahtına Kırım hanlarından birini geçirmek istediği yolunda söylentiler de yayılınca, padişahın emri ile konağı basılarak öldürüldü.

Kaynak: AnaBritannica Cilt 16

GÜMÜLCİNELİ NASUH PAŞA (Gümülcine,? - İstanbul 17 Ekim 1614)
Sadrazam
Gümülcine'ye yerleşmiş Arnavut kökenli hristiyan bir ailenin çocuğuydu. Enderun'da zülüflü baltacılar ocağında yetişti. Müteferrika çavuşluğu ile taşra görevine gönderildi. Uzun süre Zile Voyvodalığında bulundu. 1599'da kapıcılar kethüdalığına, sonra mirahurluğa getirildi. Bu görevinden Yahudi kadın Ester Kiran'ın öldürülmesi üzerine çıkan kargaşada yeniçerilerin isteği üzerine azledildi. 1603'de Celaliler üzerine Doğu serdarı olarak gönderildi. 1604'de Sivas beylerbeyliğine, daha sonra Anadolu serdarlığına getirildi. 1605'de ayaklanan Tavil Halil ile Bolvadin civarında yaptığı çarpışmayı kaybetti. Bu yenilgiden sorumlu tuttuğu Gejdehan Ali Paşa'yı öldürttü . İstanbul'a gelerek bir takım yalanlarla durumu örtbas etti. Daha sonra Davut Paşa ile birlikte Anadolu'yu korumaya memur elidi. 1606'da Şark serdarlığına getirildi. Padişahın ısrarıyla Bağdat üzerine yürüdü, ancak burada yapılan çarpışmalarda birkaç paşasını kaybettiği gibi kendisi de yaralanarak çekilmek zorunda kaldı. Ardından Diyarbekir beylerbeyliğine tayin edildi. 1616'da Mısır valiliğine tayin edildiyse de Kuyucu Murat Paşa'nın hastalanması sadaret kaymakamlığına tayin edilerek Diyarbekir'de kaldı. Kuyucu Murat Paşa'nın ölümü üzerine Ağustos 1611'de veziriazamlığa getirildi. Dürzî emiri Maanoğlu Fahreddin'i vergiye bağladı. İranlılarla yapılan müzakereleri ilerleterek 1612'de Nasuh Paşa Müsalahası adı ile bilenen barış anlaşmasını imzaladı. Bu arada Padişahın 13 yaşındaki kızı Ayşe Sultan'la evlenerek saraya damat oldu.